Primeur

rhythm box

Tony Viola in een kassie, Johannes B met een passie, wij doen een wassie.
Witgoed voor de hoogwaardigheid, gestreken vlaggen en instrumenten.
De lucht was van Dali, de muziek oude blues, zonen, lief, uit het veld geslagen.
Lukt het nog steeds niet iets te waarderen op het resultaat, in plaats van
op een minder reële verwachting, natuurlijk, het leven zoals het komt?

Sfeervol

De lege toko zonder kookluchtjes, warme dampen, gekletter en geklingel. Hooguit is er iets waar te nemen van verschroeid hout, verhitte metalen, het boren en zagen, knippen en schroeven, geslof, gezucht, gesteun en gefoeter. Er wordt geklust, opdat er straks met (nog) meer gemak en plezier gebakken en gebraden kan worden.

Er klonk muziek vanuit een hoek, vanaf het hakblok, ondergronds, tegendraads, tijdloos en evenwel afgemeten, met afwisselende maten en ritmes. Een profeet van deze weerloze schoonheid componeerde twintig jaar geleden Aladin op zaterdagmorgen, dat, in een nieuwe jas gestoken, hem mogelijk in zijn graf doet omdraaien – of is ie gecremeerd?

Jaar van de castraat

We zijn rond, alle twaalf jaren gehad sinds Chinees Meisje op de Kaap, of moeten we deze eerst afmaken, omdat Belvedere toen nog in de baarmoeder zat? Het ziet er niet corona-proof uit en dat zal het niet geweest zijn met al die mensen in huis.
Er is aan ons immateriële erfgoed de Chinees-Indische restaurantcultuur toegevoegd; maar waar moet het bijbehorende certificaat (straks) huizen? Deze kookkunst wordt in ieder geval al hoog gehouden in onze volkskeuken, vandaag en morgen.

De kookstudio gedoopt…

Als ú begrijpt wat ik bedoel

De biologie bepaalt hoe en of we seks met elkaar hebben en de natuurkunde hoe sneeuwballengevechten zich ontwikkelen, in onze cultuur, zou ik zeggen, als reactie op stomme opmerkingen van iemand in het nieuws, die daarmee de overheid op de korrel neemt. Maar op wie heb jij dan gestemd, de vorige keer? En waar heb je school gegaan en gemaakt? Het is zo makkelijk, zulk commentaar.
Niet dat het reikwijdte heeft; prachtig woord, evenwel. Zulk trouwens ook. Er valt genoeg op deze regering aan te merken; ze zijn van kwaad tot erger gegaan. Er is veel verdeling, maar te weinig van macht, geld en middelen. Welk volk heeft hier willens en wetens om gevraagd? Zijn er nog genoeg die ervan profiteren en te weinig die hun verzwakte stem laten horen? Het kan zo maar omslaan in ieders nadeel.

Code rood ging kennelijk niet over het virus, maar was een weerswaarschuwing – geen juiste spelling volgens de controle, maar ik vind het prachtig. De winterse neerslag is verleidelijk op natuurlijke ondergrond, maar een verzoeking op onze wegen. Ondoorgrondelijk, god, hilarisch! Ik zou alleen willen zeggen: zwijg!

Avondklok

Het proefdraaien misgelopen, maar de inauguratie was om klokslag zes uur, stilletjes. We voorzien in een ruime toilet en koffie op maat, hoge temperaturen en uitzicht op de straat. Er moet nog wel wat verhangen worden, uitgebroken naar het zuiden voor licht en ruimte, en bij voorkeur niet ingebroken, vanwege de rompslomp en de veel te korte bellijst van de alarmcentrale. Helpen de komende maatregelen die kans te verkleinen?

Pakhuis

Oplichting?

Ze proberen het wel, binnen te komen als de deur op slot zit, maar het alarm staat er op. Vanuit oost en west, maar wat denken ze hier te kunnen halen? Het is te groot, te oud, niets waard voor een ander, vooralsnog, misschien wat moderne techniek straks, afpersing, vermaak, spanning en sensatie. Hebben we iets te verbergen?
Misschien zijn het de boodschappers zelf; zij moeten toch ook hun geld verdienen. We gaan onverstoord maar gewaarschuwd verder. Er blijft genoeg te doen. Het lijstje wordt langer: een paar dingen er vanaf, maar nog het een en ander erbij. Gekookt en gegeten gaat er worden, de soep niet te heet. Het verhaal moet nog geschreven, maar beter wordt het een gedicht.

0 dennenboom

takken wonderschoon, ruisen in de wind, geuren in de regen

De midwinterstrijd is in volle gang, lastenverlichting, gemeenschapszin, kerstverzadiging; een gat in de tijd.

Het knallen van vuurwerk, afgestoken zodra het duister is ingetreden, zijn een grimmige herinnering aan hoe het is op andere plaatsen en in andere omstandigheden.

We doen het onmogelijke, we laten het noodzakelijke, voor wat het is, of aan anderen. Zien we de gevaren niet echt onder ogen? Het onvermijdelijke gaat hoe dan ook gebeuren.

Stroomafwaarts

In een kringloop gaat het water ook hier nu; met gebruikt hout om het tijdelijke, grijs gegronde paneel te ondersteunen. Het is nog lang niet klaar en achterstallig onderhoud dreigt bij voorbaat. Alsof we niet aan betere spullen en menskracht konden komen.

Aan de monding van de Maas, Waal, Merwede, Lek, Rijn, Rotte, Hollandsche IJssel ook, is een stroom van woorden op z’n plaats, als dam tegen verzilting, droogte, afkalving, verzanding. Je drijft mee, of roeit er tegenin. Het legt geen zoden aan je dijk.

We koken alle bugs eruit, daarbij zien niet onze vingers of mond te branden, het gemeenschapsgeld in de perilexovens, of de rekening voor de buren. Hebben we het uiterste gedaan, kan de verantwoordelijkheid gedragen worden?

Enige verlichting

Stroomopwaarts, zou je kunnen zeggen, maar er moet nog flink geroeid worden. Het was en blijft nog even af en aan lopen, voor de installateur van cv en afzuiging, de loodgieters voor gas en water, de keukeninstallateurs voor fornuizen, aanrechten, vaatwassers, koelers en vriezers, de elektriciens voor 400 en 240V installatie, het brand- en inbraakalarm, de internetaansluiting, de tegelzetters voor vloer en wanden en de aannemer die nog wat deuren en plafonds heeft te plaatsen. Daarna mogen we zelf de laatste hand leggen aan sanitair, een extra keukenkraan en afvoer, een spoelbak achterin en uiteindelijk de lichttoetreding via de voorzijde. Voor die aan de achterkant zijn we afhankelijk van de VvE voor akkoord en een constructeur, die een stalen frame moet gaan plaatsen, waarna een pui met ramen en deur erin kan. Man en macht? Vrouwen aan het roer(en)!

Goede vraag

Als je diensten voldoende worden afgenomen, het inkomen rond, is er ruimte voor grotere problemen. Je bedenkt een antwoord aan de samenzweringsdenker in de vorm van een beeldspraak: stel de dijk is doorgebroken, het stijgende water komt op je af, je moet iets doen, vluchten naar een hoger gelegen plaats. Ga je dan eerst roepen ‘de dijk is opzettelijk doorgestoken’ en vervolgens niets doen om aan het gevaar te ontsnappen? 
De (water)geus kan natuurlijk zover van de bres wonen of op wat hogere grond zitten, dat het lang duurt eer het hoge water bij hem of haar arriveert, waarmee ie het bericht van de ramp in twijfel gaat trekken en een misschien een ontkenner wordt. Beeldspraken gaan doorgaans snel mank en ook hier krijgt het karikaturale de overhand.
Het is een veel ingewikkelder fenomeen, gelaagd, onoverzichtelijk, ondoorgrondelijk en door versimpeling (die hoogtij viert in die beweging zelf) te gebruiken om het te ontleden op zoek naar verklaringen en oplossingen, gaat het niet werken.

In een artikel van Thalia Verkade van de Correspondent las ik over een boek van Donella Meadows Thinking in Systems en daarmee was dit idee bevestigd: We praten niet over wat we zien: we zien alleen datgene waarover we kunnen praten. Het gaat erom zichtbaar te krijgen op welke manieren jij of iemand anders de wereld versimpelt.

Bestijg je stokpaardje en zie hoe romanciers en overige fictieschrijvers over het algemeen de werkelijkheid terug brengen tot een min of meer te verhapstukken geheel, wellicht ten behoeve van hun lezers, kijkers en luisteraars, maar mogelijk ook voor zichzelf. Wat heeft het voor zin alles wat je waarneemt vast te leggen in woorden zonder daar een betekenis aan te geven? Je kan er geen lijn in brengen, geen kader aan geven, en evenmin invullen wat anders onzichtbaar blijft. 
Ook non-fictie wordt zo voor een groter publiek toegankelijk gemaakt. We kunnen niet allemaal specialist zijn, astronoom, geoloog, bioloog, viroloog, natuur- of wiskundige, en niet elke wetenschapper is een goede journalist. Een blogger is dat ook niet vanzelf. Je vult je berichten met praatjes en plaatjes. Als je het niet meer weet is er altijd nog de muziek; nou ja…

Dr. Rhythm & Mr. Korg, lang geleden

Meadows noemt system boundaries: alles wat buiten je model valt. 
Waar wetenschap ervan uitgaat dat alles wat we zien terug te voeren is op simpele regels, maar dat nog niet zeker weet, omarmt de systeemdenker de omgekeerde overtuiging: alles is oneindig complex, elementen binnen systemen hebben een ingewikkelde wisselwerking met elkaar en hebben vaak onvoorspelbare effecten. Iets niet snappen is onderkennen hoe ingewikkeld de wereld in elkaar zit.

Ze raad de onderzoeker een paar dingen aan:
• Volg een systeem eerst een tijdje, om een gevoel te krijgen van hoe het werkt.
• Ga niet alleen op cijfers af. 
(Het idee dat wat we kunnen meten belangrijker is dan wat we niet kunnen meten, zou beteken dat kwantiteit belangrijker is dan kwaliteit.)