Enige verlichting

Stroomopwaarts, zou je kunnen zeggen, maar er moet nog flink geroeid worden. Het was en blijft nog even af en aan lopen, voor de installateur van cv en afzuiging, de loodgieters voor gas en water, de keukeninstallateurs voor fornuizen, aanrechten, vaatwassers, koelers en vriezers, de elektriciens voor 400 en 240V installatie, het brand- en inbraakalarm, de internetaansluiting, de tegelzetters voor vloer en wanden en de aannemer die nog wat deuren en plafonds heeft te plaatsen. Daarna mogen we zelf de laatste hand leggen aan sanitair, een extra keukenkraan en afvoer, een spoelbak achterin en uiteindelijk de lichttoetreding via de voorzijde. Voor die aan de achterkant zijn we afhankelijk van de VvE voor akkoord en een constructeur, die een stalen frame moet gaan plaatsen, waarna een pui met ramen en deur erin kan. Man en macht? Vrouwen aan het roer(en)!

Goede vraag

Als je diensten voldoende worden afgenomen, het inkomen rond, is er ruimte voor grotere problemen. Je bedenkt een antwoord aan de samenzweringsdenker in de vorm van een beeldspraak: stel de dijk is doorgebroken, het stijgende water komt op je af, je moet iets doen, vluchten naar een hoger gelegen plaats. Ga je dan eerst roepen ‘de dijk is opzettelijk doorgestoken’ en vervolgens niets doen om aan het gevaar te ontsnappen? 
De (water)geus kan natuurlijk zover van de bres wonen of op wat hogere grond zitten, dat het lang duurt eer het hoge water bij hem of haar arriveert, waarmee ie het bericht van de ramp in twijfel gaat trekken en een misschien een ontkenner wordt. Beeldspraken gaan doorgaans snel mank en ook hier krijgt het karikaturale de overhand.
Het is een veel ingewikkelder fenomeen, gelaagd, onoverzichtelijk, ondoorgrondelijk en door versimpeling (die hoogtij viert in die beweging zelf) te gebruiken om het te ontleden op zoek naar verklaringen en oplossingen, gaat het niet werken.

In een artikel van Thalia Verkade van de Correspondent las ik over een boek van Donella Meadows Thinking in Systems en daarmee was dit idee bevestigd: We praten niet over wat we zien: we zien alleen datgene waarover we kunnen praten. Het gaat erom zichtbaar te krijgen op welke manieren jij of iemand anders de wereld versimpelt.

Bestijg je stokpaardje en zie hoe romanciers en overige fictieschrijvers over het algemeen de werkelijkheid terug brengen tot een min of meer te verhapstukken geheel, wellicht ten behoeve van hun lezers, kijkers en luisteraars, maar mogelijk ook voor zichzelf. Wat heeft het voor zin alles wat je waarneemt vast te leggen in woorden zonder daar een betekenis aan te geven? Je kan er geen lijn in brengen, geen kader aan geven, en evenmin invullen wat anders onzichtbaar blijft. 
Ook non-fictie wordt zo voor een groter publiek toegankelijk gemaakt. We kunnen niet allemaal specialist zijn, astronoom, geoloog, bioloog, viroloog, natuur- of wiskundige, en niet elke wetenschapper is een goede journalist. Een blogger is dat ook niet vanzelf. Je vult je berichten met praatjes en plaatjes. Als je het niet meer weet is er altijd nog de muziek; nou ja…

Dr. Rhythm & Mr. Korg, lang geleden

Meadows noemt system boundaries: alles wat buiten je model valt. 
Waar wetenschap ervan uitgaat dat alles wat we zien terug te voeren is op simpele regels, maar dat nog niet zeker weet, omarmt de systeemdenker de omgekeerde overtuiging: alles is oneindig complex, elementen binnen systemen hebben een ingewikkelde wisselwerking met elkaar en hebben vaak onvoorspelbare effecten. Iets niet snappen is onderkennen hoe ingewikkeld de wereld in elkaar zit.

Ze raad de onderzoeker een paar dingen aan:
• Volg een systeem eerst een tijdje, om een gevoel te krijgen van hoe het werkt.
• Ga niet alleen op cijfers af. 
(Het idee dat wat we kunnen meten belangrijker is dan wat we niet kunnen meten, zou beteken dat kwantiteit belangrijker is dan kwaliteit.)

Wat gebruik je het meeste?

Hoe identificeer je jezelf, behalve met je naam, leeftijd, geboorteplaats, geslacht, lengte, gewicht, kleur ogen, huid, beharing, postuur, de maat van handen, voeten, overige lichaamsdelen, je intelligentie, iq en eq, heb je een aard en wat is die dan?
Het dna zegt wellicht een hoop meer, maar de meeste mensen weinig of niets. Het vergt meer tijd dan een oogopslag om een ander te leren kennen. En zelfkennis is ook niet een aangeboren gegeven. Je weet niet wie je bent in om het even welke situatie en je zal ze niet allemaal mee kunnen maken in een leven.

Wat is er dan vast te stellen over een groep mensen? Is het afdoende om te kijken naar wat hun al dan niet geschreven regels zijn, of moet je vervolgens bestuderen hoe ze die naleven, of er sprake is van saamhorigheid, wat hetgeen is dat hen bindt, of het meer is dan de som der delen, in hoeverre dit bestendig is, of wisselt naar gelang de omstandigheden? Zegt een eventueel na te streven gezamenlijk doel genoeg, ook al kunnen er geheel verschillende meningen bestaan over hoe dat te bereiken? Mensen zijn opportunisten, de een meer dan de ander, in ieder geval als ze (iets) willen overleven.

Als ieder individu een ingewikkeld algoritme is, waarin overeenkomstige en verschillende regels op een unieke wijze verwerkt zijn – gesteld dat je een uitkomst zou kunnen vaststellen, niet slechts achteraf – en de diverse instructies van de leden van een verband zouden op elkaar ‘losgelaten’ worden, is er dan een resultaat te berekenen, of is het een (voorlopig) oneindig proces waar (mits ingesteld) de tussenstanden van kunnen worden weergegeven? Vooralsnog kan alleen door (vergaande) versimpeling iets dergelijks betracht worden en niet uitgesloten is dat dit invloed uit kan oefenen op het proces zelf.

Iedereen in een organisatie oefent invloed uit, veel of weinig, door doen of laten, en door strenge regelgeving en handhaving kan geprobeerd worden het gewenste gedrag te sturen, de leden kunnen zich door overtuiging achter het gemeenschappelijk streven scharen, er kan beroep gedaan worden op gezond verstand, op een gedeeld sentiment of geloof, of simpelweg op straf en beloning.
Het zal doorgaans een mengsel van dit alles zijn. Het gevolg is wellicht min of meer voorspelbaar, ook als dat chaos verondersteld, en deels zelfvervullende profetie. Hoe groter de groep hoe ongewisser de toekomst ervan en die in het algemeen?

De slotsom hier en nu is niet voorzien, maar was dat mogelijk al wel, gegeven de ingrediënten, het recept, de keuken en de kok. Het weer en het seizoen zullen een rol spelen, de lezer en de schrijver, de plaats en het tijdstip van verzenden en ontvangen, stemming en gemoed, de gebezigde taal en gebruikte woorden, het kader, het raam, het (uit)zicht, de wens, de droom, de verwachting, het vermogen, de kunst, de lust. Toeval en willekeur nemen hun ruimte, gemak en domheid zitten in de hoek, moed en schaamte liggen onderuit.
Welcome to the real world?

12 matige blues

Jazz is not dead, it just smells funny… (Frank Zappa)

Weer een jazzlezz van Ruud Bergamin met Cruise Control, het in één adem noemen van jazz en blues. Alleen voor oude mensen? Ruud geeft ook cursussen (€101) elders op donderdagmiddag. Altijd gezellig, genoeg te beluisteren, met eten en drinken, en het swingt de tent uit (de deur op een kier voor de covid19-luchtverversing; de wtw’s werken op volle toeren, zoals gewoonlijk) – hier dan.

Some pianist

Eduardo (Coco) Alfonso & Sonia Perez Hernandez zang, Abel Marcel piano

De Spaanse/Cubaanse volkskeuken; Betlem Taravilla en Yaruceh Bravo koken: ensaladilla rusa, linzen met ossenstaart, salade, gebakken banaan, rijst, flan met vruchten. Voor de vegetariërs was er tofu. We draaiden twee shifts, om zo veel mogelijk mensen een plezier te kunnen doen. Het werd middernacht.

Alles onder controle?

Wat is onze plaats in de wereld, als individu, als deel van een groep, een cultuur, als inwoner van een stad, een land, als lid van een geslacht, een soort? Wat speelt zich daarbuiten af? Al hetgeen dat tot ons komt via de (sociale) media door middel van al dan niet betrouwbare verslaggeving, op waarde te schatten door gebruik van gezond verstand en een kritische beschouwing van al dat beweerd wordt en de gebezigde (genoemde) bronnen.

Het kan zeer verontrustend zijn, vanuit eigen perspectief, of dat van degene(n) die het overkomt, als het ver van je vandaan lijkt te zijn. De migratie van mensen op de vlucht voor honger en geweld, op zoek naar een beter leven, de teloorgang van de democratie in de Verenigde Staten (en in zekere mate in andere westerse landen), de opkomst van dictaturen sowieso, de sombere vooruitzichten voor het (leef)klimaat van mensen, de aanhoudende dreiging van ziekte en verval (van rechten, vrijheden, saamhorigheid, etc.) , de onmacht van personen, partijen, en systemen, als een niet al te willekeurige opsomming.

Wij zijn de rijken, als natie, als ‘overheersende’ cultuur, misschien ook als stedeling, als drager van beperkte lasten, als bezitters van vrije tijd en ruimte, voorzien van informatie, medische en financiële zorg, meer dan genoeg goed (geestelijk) voedsel, een huis (wellicht), een tuin (misschien), en een ruime mate van zelfbeschikking (binnen de beperkingen van het het brein ;-). We hebben genoeg te delen, zelfs binnen de landsgrenzen, waar armoede, woningnood, onderdrukking en andere tekorten nijpend kunnen zijn. Iedereen een druppel en het koelt de gloeiende plaat.

Is het leven te kort? Als je er geen genoeg van kan krijgen, gesteld dat je er van hebt, of denkt nog te kunnen, maar uitzichtloosheid kan maar beter kort duren, ellende is beperkt te verdragen. Wanneer vinden wij het genoeg? Uiteindelijk is het genoeg met ons.
We hebben het niet in de hand, in tegenstelling tot wat sommigen ons willen doen geloven. Onwerkelijke machthebbers, die de macht niet hebben, of niet alleen, of anders dan gedacht, die net zo sterfelijk zijn, maar veel doortrapter, gewetenlozer, of kortzichtiger dan wij (vermoeden). Het is minder eenvoudig dan het lijkt en toch ook niet te moeilijk om vast te stellen dat het zo is. Wat is hierop jouw antwoord?, is de vraag die ik mij stel.

vrolijke (oude) noten van Johannes B…

Voor niets?

Het is een mooie kaart geworden; je kan erop navigeren volgens Anton. Als teaser naar de (potentiële) opdrachtgever gestuurd. Een volle onbetaalde werkweek vooralsnog. De hoog(/diep)telijnen uit gis-bestanden van de topografische dienst zijn omgezet in vlakken en gepast in onze ondergrond. Hoeveel sneller is dat dan zelf tekenen? De lijnen zijn vaak opgedeeld, soms dubbel en ‘zwaar’ met een overdaad aan punten. Versimpelen (het aantal punten terugbrengen), koppelen, de dubbele eruitgooien, en aanvullen langs de kusten alvorens er gesloten vlakken van te maken, die in de gewenste stijl (met tint voor de aangewezen waterdiepte) worden gezet.
Tegelijkertijd ook de bestaande kaartdata aangepast naar de meest recente gegevens die ik uit de bitmap-bestanden van de topografische kaart haal door de lijnen en punten naar die ondergrond te voegen. En dan alleen de gewenste: grotere wegen, plaatsen en wateren, de aldoor veranderende kustlijnen van de eilanden en zandplaten, en, indien nodig, de grens tussen hoog en laag land, die ‘opgesloten’ zit in een samengesteld pad met een ‘doezel-effect’. Tot slot moet het afgewerkt worden tot een rustig schematisch beeld met strakke lijnen en curves die goed op elkaar aansluiten.

Rechthuislaan

De verhalen van bewoners voor bezoekers van de Kaap vanuit onze popup-winkel; de nazomer is er naar. Het was geen spoedklus, maar in een halve dag geklaard. Kopfoons opladen, luistervoorstelling downloaden, opzetten van zender, mixer, microfoon en laptop op de lokatie en onze gasten zijn drie kwartier in verleden, heden en toekomst van de ooit sjieke laan en diens ingezetenen, op strandstoelen of aan een tafeltje.
Voor de hongerigen was er een Syrische maaltijd met groene linzensoep, plat brood, hummus, gerookte aubergine (baba ganoush), en sperziebonen in pittige saus. Dorst is altijd te lessen met koude en warme dranken. Tevreden en voldaan kan iedereen op huis aan.

Koene wesp

Twee door een spin gevangen wespen waren in het voorbijgaan aan m’n broek blijven hangen; met een beetje hulp kon de ene zich uiteindelijk loswerken. De andere was als een mummie ingekapseld. Hoe het spinsel te verwijderen zonder het dier te kwetsen?

Steun

Terug in bescheiden drukte, moeite doen om de regels te handhaven, de wind en schaarse zonnestralen voelen, spullen en relaties herstellen en niet verwachten dat ze verder op je rekenen dan waarvoor je aangenomen en opgeroepen bent. Het is en blijft een zakelijke overeenkomst.
De muizen vieren vooralsnog feest en dansen om de muizenval. We zullen het gif hen opdringen. Het is vlees eten of de wijk nemen. Hoe voed je op, met zinvol geweld, of het goede voorbeeld, of zal de wal het schip en onze natuur het tij keren? Ik zoek mijn weg in de gebruiksaanwijzingen.